عباس قديانى
131
فرهنگ جامع تاريخ ايران ( فارسى )
او بر خلاف پدر از كشتن بنى هاشم احتراز داشت و از آرامشى كه مهابت پدر برقرار كرده بود براى عيش و نوش استفاده مىكرد . در زمان او يوسف بن ابراهيم معروف به برم به نام اعتراض بر رفتار خلاف اسلام خليفه خروج كرد و مردم را دعوت به تقوى و پرهيزكارى مىنمود . او را دستگير كرده به بغداد آوردند و بر سر پل دجله به دار زدند . پس از مرگ مهدى بر سر جانشينى او اختلاف درگرفت . خيزران كه مادر هادى و هارون بود مىخواست هارون جانشين پدر شود زيرا او را بيشتر دوست مىداشت . ولى هادى به كمك بزرگان به خلافت نشست ( 169 - 170 ه . ) . او دست مادر خود خيزران را از مداخله در امور كشور كوتاه كرد ، اما خيزران و يحيى برمكى بر ضد خليفه مشغول توطئه بودند تا اينكه نيمه شبى كنيزان خيزران بر سر خليفه ريخته او را خفه كردند ( ربيع الاول 170 ه . ) . الناصر ابو العباس احمد بن الناصر المستضىء از خلفاى عباسى معاصر سلجوقيان ( 575 ه . / 1180 م . ) الواقدى در مدينه متولد شده طرف توجه يحيى بن خالد برمكى گشت . صاحب « كتاب المغازى » است ( فوت 202 ) . الوند بيگ متوفى به سال 910 ه . ق . از امراى سلسلهء تركمان آققويونلو ؛ پسر يوسف بيگ ابن اوزون حسن . اللهيار خان ابدالى حكمران هرات از طايفه ابدالى و از رؤساى آنها . وى مقارن ظهور دولت افاغنهء غلزايى در دنبال طغيانها و اختلافات محلى طايفهء ابدالى و از جانب آنها به حكومت انتخاب شد . ( 1138 ه . ق . ) نادر قلى افشار در شوال 1141 ه . ق . در نزديكى هرات چند بار وى را شكست داده مجبور به مطالبهء صلح كرد . و او با ساير رؤساى ابدالى به تعبيت شاه طهماسب دوم صفوى ناچار شده در دفع افاغنه غلزايى قول مساعدت به نادر شاه طهماسب داد . و شاه طهماسب او را ديگر بار حكومت هرات داد . هنگام اشتغال نادر به جنگ عثمانى در تبريز ، چون افاغنهء ابدالى به تحريك حسين غلزايى حكمران قندهار ، طغيان كرده عازم تسخير خراسان شدند ، اللهيار خان به ايران وفادار مانده به مشهد نزد ابراهيم خان ظهير الدوله رفت . نادر در 1144 ياغيان هرات را مغلوب كرده بار ديگر اللهيار خان را به حكومت هرات نشاند ، اما چندى بعد اللهيار خان در صدد طغيان برآمد ليكن نادر هرات را گرفته و وى را به مولتان تبعيد كرد . الىپى ملتى در ناحيهء زاگرس . نام آن در شرح لشكركشى سلمانزر در سال شانزدهم پادشاهى او ( در حدود 843 پ . م . ) برده شده است . احتمالا اين ناحيه همان نهاوند و كوههاى لرستان و جاده كرمانشاه به همدان است . امام خمينى : - آيت الله خمينى